vĩ độ
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Danh từ:
- Khoảng cách tính bằng độ cung từ xích đạo đến một điểm trên bề mặt Trái Đất, theo hướng lên phía bắc hoặc xuống phía nam: "Vĩ độ" là một trong hai tọa độ chính (cùng với kinh độ) dùng để xác định vị trí của một điểm trên Trái Đất. Nó được đo bằng độ, phút, giây từ 0° ở xích đạo đến 90° ở hai cực.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Vĩ độ của Hà Nội là 20°01' Bắc. (Điều này có nghĩa Hà Nội nằm ở phía bắc xích đạo, cách xích đạo 20 độ và 1 phút cung.)
- Các vùng có vĩ độ cao thường có khí hậu lạnh hơn. (Ý nói những khu vực gần cực Bắc hoặc cực Nam.)
- Chúng ta cần biết cả kinh độ lẫn vĩ độ để xác định tọa độ chính xác. (Nhấn mạnh sự kết hợp của hai yếu tố để định vị.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "Vĩ độ địa lý": Cụm từ chuyên ngành để chỉ vĩ độ, phân biệt với các khái niệm vĩ độ khác (như vĩ độ thiên văn, vĩ độ từ trường) trong các lĩnh vực khoa học khác nhau.
- Vĩ độ địa lý được xác định dựa trên hình dạng thực tế của Trái Đất.
- "Vĩ độ từ": Chỉ tọa độ dựa trên từ trường của Trái Đất, khác với vĩ độ địa lý thông thường.
- Kim la bàn chỉ hướng theo cực từ, liên quan đến vĩ độ từ.
Biến thể và từ gần giống
- Vĩ tuyến (danh từ): Đường tròn tưởng tượng trên bề mặt Trái Đất, nối tất cả các điểm có cùng một giá trị vĩ độ.
- Xích đạo là vĩ tuyến 0°.
- Kinh độ (danh từ): Tọa độ thứ hai, đo khoảng cách theo hướng đông-tây, thường đi cùng với "vĩ độ" để xác định vị trí.
- Một địa điểm được xác định duy nhất bởi cặp kinh độ và vĩ độ.
Từ đồng nghĩa
- Tọa độ vĩ độ: Cách nói nhấn mạnh vào khía cạnh tọa độ.
- Góc vĩ độ: Cách diễn đạt nhấn mạnh đơn vị đo là góc.
Các cụm từ (phrasal verbs) liên quan
(Không có cụm động từ đặc thù nào trực tiếp liên quan đến danh từ "vĩ độ" trong tiếng Việt.)
Thành ngữ liên quan
(Không có thành ngữ phổ biến nào sử dụng từ "vĩ độ" trong tiếng Việt.)
- d. Khoảng cách tính bằng độ cung kể từ xích đạo đến một vĩ tuyến nào đó theo hai chiều, lên Bắc Cực hoặc xuống Nam Cực. Vĩ độ của Hà Nội là 20O01' Bắc.